Emeklilikte Yaşa Takılanlar düzenlemesinin ardından, sistem dışında kalan milyonlarca vatandaş için yeni beklenti oluştu. Özellikle 2000 ile 2008 yılları arasında sigorta girişi yapılan çalışanlar, emeklilik şartlarında esneklik sağlayacak olası düzenlemeleri yakından takip ediyor. Kamuoyunda “milenyum sonrası sigortalılar” olarak anılan bu grup için yeni formüller tartışılmaya başlandı.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında, bu dönemde sigortalı olanlar için emeklilik şartları oldukça net:
Kadınlar için 58 yaş, erkekler için 60 yaş
En az 7000 prim günü
Bu şartlar, sistemin mali dengesini korumak amacıyla belirlenmiş olsa da, EYT kapsamı dışında kalanlar için uzun bir çalışma süresi anlamına geliyor.
Tam emeklilik şartlarını yerine getiremeyenler için alternatif olarak kısmi emeklilik imkanı sunuluyor. Buna göre:
4500 prim günü
25 yıl sigortalılık süresi
şartlarını sağlayanlar, yine aynı yaş sınırlarıyla emekli olabiliyor. Ancak bu sistem de birçok kişi için yeterli görülmüyor.
Emeklilik tarihini öne çekmek isteyenler için en önemli yöntemlerden biri borçlanma.
Erkekler için askerlik borçlanması
Kadınlar için doğum borçlanması
Bu yöntemler sayesinde hem prim günü artırılabiliyor hem de bazı durumlarda sigorta başlangıç tarihi geriye çekilebiliyor. Özellikle askerlik süresi, sigorta girişinden önce yapılmışsa, başlangıç tarihini geri çekerek avantaj sağlayabiliyor.
Yıpranma Payı Avantaj Sağlıyor
Ağır ve tehlikeli işlerde çalışanlar için “fiili hizmet süresi zammı” yani yıpranma payı önemli bir avantaj sunuyor.
Madencilik, sağlık, basın ve emniyet gibi sektörlerde çalışanlar:
Ek prim günü kazanabiliyor
Emeklilik yaşını düşürebiliyor
Bu durum, aynı dönemde sigortalı olan kişiler arasında ciddi farklar yaratabiliyor.
Kademeli Emeklilik Formülü Masada
Uzmanların üzerinde durduğu en güçlü ihtimal ise “kademeli emeklilik” modeli. Bu modele göre:
Sigorta giriş tarihine göre yaş şartı kademeli olarak düşürülebilir
EYT dışında kalanların mağduriyeti azaltılabilir
Henüz resmi bir düzenleme olmasa da, bu yöndeki beklenti her geçen gün artıyor.
